Theo dữ liệu của Definitive Healthcare, với dân số gần 11,8 triệu người, Ohio là bang đông dân thứ bảy ở Hoa Kỳ. Người dân Ohio có quyền tiếp cận hơn 320 bệnh viện và 15 mạng lưới phân phối tích hợp (IDN). Với mạng lưới bệnh viện nhiều như vậy nên công tác khám và điều trị ở đây cũng khá thuận lợi không phải chờ đợi lâu.
Tôi có người thân bị K đại tràng đang trong thời kì hoá trị tại đây. Theo lịch hẹn 8h sáng đến bệnh viện nhờ được một nhân viên hướng dẫn lên khu lầu 2 để khám. Nếu không có sự giúp đỡ chắc bạn phải loay hoay cả buổi sáng bởi vì khuôn viên bệnh viện tầm 20 ha, nhiều khu nhà khác nhau, có 4 cổng để vào ghi tên theo hướng Đông, Tây, Nam, Bắc. Bạn như lạc vào một ma trận bát quái. Mọi thông tin của bệnh nhân đã có sẵn trong hồ sơ, nên làm thủ tục chỉ khoảng 3 phút. Tôi có cảm giác thật dễ chịu khi chỉ chờ đợi từ 5 đến 10 phút.
Trong khi chờ đợi, tôi đi lại dọc theo hành lang, nền gạch sạch sáng loáng thấy bóng mình trong đó, ngắm nhìn những bức tranh của các danh họa nổi tiếng treo ở đây,hay những bức tranh rất đơn giản mấy cậu bé đang nhảy dây hay chạy xe đạp trên cánh đồng quê, tại sảnh họ để một cây đàn ghi ta rất lớn, nhìn rất ấn tượng. Đang ngắm nhìn đường nét cong lượn để phô lên vẻ đẹp thiếu phụ mang bầu, tôi chưa hiểu hết ý nghĩa của bức tranh, bất chợt nghe tiếng cô y tá gọi bạn tôi, với cách phát âm lớ lớ tiếng Việt khó phân biệt, tôi ngơ ngác chưa biết gọi ai, thì nghe lặp lại, Oh đúng rồi Don. Cô y tá dáng người thon thả trong bộ đồng phục xanh của bệnh viện, mái tóc vàng óng thả xuống ngang bờ vai tròn trịa, cái mũi thẳng dài mà khi nhìn thẳng mình không thấy được lỗ mũi, đôi mắt nâu xanh lãng mạn, hai lúm đồng tiền pha lẫn nét đẹp giữa Âu và Á. Cô nhẹ nhàng hỏi tên bệnh nhân, như đoán được vốn tiếng anh ít ỏi của tôi nên cô phát âm chậm rãi. Công việc đầu tiên của y tá kiểm tra lại ngày tháng năm sinh của bạn. Đo cân nặng, chiều cao, huyết áp, nhịp tim và hỏi thêm tình hình sức khỏe, dị ứng với thức ăn đồ uống và các loại thuốc gì.
Trong khu vực hoá trị rộng khoảng 200 mét vuông, chu kì khép kín, thiết kế khoa học và gọn gàng. Có một bác sĩ và 6 y tá, một dược sỹ, điều dưỡng làm việc, các máy móc và trang thiết bị đầy đủ. Nếu cần thiết có thể mổ xẻ tại chỗ. Trong phòng này có 20 ghế ngồi (có thể ngã ra sau như ghế bố) và hai phòng có giường nằm dành cho những bệnh nhân quá yếu, nhưng tôi thấy chỉ có 8 bệnh nhân, một bệnh nhân vào đây chuyền dịch mất khoảng 3 h. Có các thức ăn nhẹ cho bệnh nhân, sữa, bơ, bánh quy, Coca, các loại đồ uống khác. Y tá sẽ hỏi bệnh nhân và họ phục vụ tại ghế ngồi.
Cường độ làm việc không quá áp lực, bình quân 3 đến 4 bệnh nhân cho một y tá. Thái độ làm việc chuyên nghiệp niềm nở, sau 20 phút lại hỏi thăm cần ăn gì, uống gì, cần chăn, gối gì không. Mọi trang thiết bị được kết nối âm trong tường, máy móc nhỏ gọn đi chuyển dễ dàng khi bệnh nhân muốn tiểu tiện. Diện tích mỗi ghế tầm 4 mét vuông và có một rèm kéo hình vòng cung rất kín đáo và thuận tiện. Được trang bị một TV cho bạn xem những chương trình giải trí.
Đặc biệt thái độ của bệnh nhân rất lạc quan khi điều trị K, vô đây không có bị áp lực hay bi quan mọi thứ cũng bình thường. Bàn làm việc các y tá, bác sĩ với bệnh nhân trong một phòng cùng nói chuyện vui đùa.
So với thế giới tỉ lệ ung thư ở Mỹ cũng khá cao, gần 1700 người chết một ngày, số người bị chết do ung thư chỉ sau bệnh tim. Nên thuốc men và các máy móc y tế được đầu tư khá hiện đại cho người dân Mỹ.
Chi phí điều trị khá đắt đỏ so với Việt Nam và các nước khác, ví dụ điều trị ung thư vú vào 35 ngàn đến 300 ngàn đô la, ung thư não từ 50 ngàn đô đến 700 ngàn đô. Nhưng có các gói bảo hiểm hỗ trợ cho bạn, cụ thể bạn phải đóng bao nhiêu tuỳ thuộc vào thu nhập của bạn, gói bảo hiểm nào bạn đang được hưởng. Việt Nam mình bạn nội soi đại tràng tầm 200 đô la còn ở đây bạn choáng ngợp trước con số khủng khiếp 7,739 đô (tương đương gần 200 triệu). Khi bạn vào nằm cấp cứu giá dao động từ 9 ngàn đến 14 ngàn đô một đêm.
Tôi thấy những ông bà chắc đã tuổi 80 – 90 vẫn đến một mình vào hoá trị theo phác đồ của bác sĩ, nằm thở ống oxy vẫn cầm quyển sách đọc truyện. Họ thường đi đến một mình hoặc hai vợ chồng, hiếm khi có con cái đi cùng họ vì lý do công việc hay sống các tiểu bang khác xa gia đình.
Sở thích người Mỹ có thói quen đọc sách mọi lúc mọi nơi. Việt Nam mình có thói quen sử dụng điện thoại mọi nơi, mọi lúc. Người châu Á thường đi hai đến ba người cùng bệnh nhân.
Tuỳ theo phác đồ và liều thuốc khác nhau. Sau hơn 4 giờ vô thuốc, cô bạn của tôi được mang một cái máy giống radio ngày xưa các cụ Đại Gia trong làng hay mang đi nghe trong những thập niên 70 – 80. Thuốc là một hợp chất lỏng nằm trong máy và chuyền vào cơ thể trong vòng 48h đồng hồ. Bệnh nhân được mang máy về nhà, sau khi hết thuốc, lên tháo trả máy cho bệnh viện. Nếu bạn nằm lại trong phòng bệnh được chăm sóc chu đáo. Bạn và một người thân được ở lại trong một phòng riêng cũng khá đầy đủ tiện nghi, thức uống cà phê, kem, sữa, bánh thoái mái tuỳ bạn thích cứ ra phía ngoài lấy mà dùng, bữa ăn có một thực đơn khoảng 20 món tuỳ bạn chọn và báo cho bộ phận nhà bếp đến giờ họ bưng vào cho bạn, ngày ba bữa.
Mọi sinh hoạt của bệnh nhân được điều dưỡng lo hết từ vệ sinh thân thể, đến chế độ ăn uống. Bệnh viện có một thực đơn khá phong phú các món ăn từ Âu sang Á, bạn chọn theo sở thích. Trong bệnh viện vẫn có những gian hàng như canteen cho người thân uống cà phê hay thức ăn nhanh. Một nghệ sĩ đang chơi dương cầm như nghệ sĩ đường phố, bản nhạc triệu đóa hoa Hồng (là tên một ca khúc tiếng Latvia được sáng tác bởi Raimonds Pauls với phần lời của Leons Briedis) tạo lên một cảm giác vui nhộn không u buồn, lo lắng như nằm viện xứ ta. Nhưng ở xứ ta, ngành y chưa vươn tới tầm hiện đại bằng xứ người nhưng cung cách trị bệnh nhanh chóng, chi phí bình dân, kinh nghiệm trị bệnh của bác sĩ không thua gì nước ngoài và nhất là ấm áp tình gia đình, tình bạn bè, làng xóm.
Chia tay bệnh viện ra về hoà mình giữa dòng xe cộ đông đúc, trời đã chuyển sang thu những chiếc lá vàng bay bay se lạnh. Quàng tay ôm bạn siết chặt cầu mong tất cả bình an.
Tôi mở cửa kính xe hạ xuống hít làn không khí trong lành, cảm thấy thật dễ chịu. Khi ta khỏe mạnh ăn nhậu thâu đêm suốt sáng, cuộc sống mưu sinh đôi lúc quên cả bản thân mình. Khi thập tử nhất sinh đút từng thìa cháo, khi cả bầu trời oxygen không biết quý, đến lúc phải bỏ tiền mua một bình oxygen không biết được thở hết hay không. Mạng sống phụ thuộc vào dây ống lằng nhằng từng giây từng phút .
Nhìn bạn tôi tiều tụy không cầm được nước mắt. Bệnh k như con quái thú hút thịt trong người. Mới mấy tháng trời mà thân hình teo tóp. Cái lúm đồng tiền một thời làm bao chàng trai chết đuối trong đó có tôi, giờ nhường lại một vết nhăn kéo dài không hình dạng. Mái tóc thề bay bay ngược gió buổi tan trường thơm hương bồ kết nay rơi xuống từng chùm không thương tiếc như nhúm râu ngô cuối mùa vậy.
Tôi nhớ lại những câu nói của thiền sư Thích Nhất Hạnh: “Đến một lúc nào đó đúng sai không còn quan trọng nữa, chẳng muốn ồn ào, chẳng muốn tranh cãi, chẳng muốn hơn thua. Thứ mình cần là bình yên. Tiền nhiều đến mấy cũng không ngăn được cái chết. Tướng mạo đẹp đến mấy cũng không lấy được lòng Diêm Vương. “Danh tiếng lớn đến đâu cũng không qua nổi sinh tử. Cho nên cuộc sống cũng đừng quá tham lam, quá mệt mỏi. Suy cho cùng mọi sự thất vọng trên đời này là do sự hi vọng quá nhiều.”
Đang miên man đắm mình trong dòng suy nghĩ, tài xế đã thắng “két” trước sân nhà của bạn, một khu vườn tầm hơn một ngàn mét vuông đủ các loài hoa và ngôi nhà kiển trúc kiểu Pháp, thoang thoảng mùi hồng, nhài trong gió nhẹ, một cảm giác thanh bình và dễ chịu. Chia tay bạn ra về trong ánh nắng chiều tà vàng nhạt. Cầu mong bạn sớm hồi phục bình an.
Tôi ghi chép đôi dòng một ngày tại bệnh viện thành phố Parma, quận Cuyahoga, tiểu bang Ohio, Hợp chủng quốc Hoa Kì .
LÊ THI
