Kể từ ngày về làm Bí thư xã mới, suốt mấy tháng qua ông Lộc lăn lộn dưới các thôn ai cũng biết mặt, biết tên. Những ngày này, Bí thư Lộc và Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc xã Đỗ Chính Nghĩa lại lăn xả với công tác bầu cử, thường xuyên xuống các thôn, điểm bầu cử kiểm tra nhắc nhở cán bộ thôn làm tốt các khâu để ngày bầu cử năm nay thật sự là ngày hội non sông.
Ngày 25 Tết Nguyên đán Bính Ngọ mà Hội đồng bầu cử xã Phúc An vẫn Tổ chức hội nghị chuẩn bị cho Bầu cử Hội đồng Nhân dân 2 cấp và Bầu cử Quốc hội khóa XVI, nhiệm kỳ 2026-2031. Ông Vinh – một thương binh nặng trong kháng chiến chống Mỹ, năm nay đã 85 tuổi ở thôn Lạc Yên vẫn thấy phấn chấn háo hức, hằng ngày nghe loa truyền thanh của xã tuyên truyền về công tác chuẩn bị cho ngày hội bầu cử. Thôn Lạc Yên – nơi ông Vinh sinh sống đạt danh hiệu thôn văn hóa kiểu mẫu, nhà nhà đang tất bật chuẩn bị cho Tết Nguyên đán Bính Ngọ nhưng mọi người vẫn cùng nhau trang trí cờ, hoa, vệ sinh đường làng, xóm ngõ, góp tiền thuê thợ vẽ trang trí tường, lắp camera, đèn đường, kẻ khẩu hiệu chuẩn bị đón Xuân mới cũng là chuẩn bị cho ngày hội bầu cử Hội đồng Nhân dân 2 cấp xã và tỉnh và Bầu cử Quốc hội sắp diễn ra mà lòng ông rộn ràng phấn chấn khác lạ. Bởi, năm nay là năm Nhuận nên ăn Tết xong đến cuối tháng Giêng âm lịch cũng là thời điểm giữa tháng 3 dương lịch là ngày toàn dân sẽ đi Bầu cử Hội đồng nhân dân 2 cấp và bầu cử Quốc hội khóa XVI, nhiệm kỳ 2026-2031.
***
Kể từ ngày đất nước độc lập, dân ta được làm chủ vận nước, và từ đó đến ngày 15.3.2026 này, nhân dân ta đã tổ chức 16 kỳ bầu cử Quốc hội để chọn những người đủ đức, đủ tài lo gánh vác việc dân, việc nước, việc cơ nghiệp non sông. Với ông Vinh – đã từng tham gia tới 12 kỳ bầu cử – riêng kỳ bầu cử Quốc hội khóa IV và khóa V thì ông đang chiến đấu ác liệt với quân Mỹ Ngụy trên đường tiến quân từ Buôn Ma Thuột – Tây Nguyên về giải phóng Sài Gòn.
Qua Rằm tháng Giêng, trời năm nay nắng ấm có lẽ vì năm Ất Tỵ là năm Nhuận nên tháng Giêng năm nay coi như là tháng Hai. Giữa buổi sáng ấm, ông Vinh lặng lẽ ra nhà văn hóa thôn – nơi niêm yết danh sách cử tri, và cũng là địa điểm đặt hòm phiếu bầu cử, nhìn khẩu hiệu tươi mới, nhiều tranh cổ động minh họa nét mặt rạng ngời phấn chấn treo khắp trong khuôn viên nhà văn hóa thôn. Ngoài đường làng, xóm ngõ, dọc hai bên treo cờ đỏ từ tết vẫn còn nguyên thể hiện sự tưng bừng phấn khởi của sự phát triển nông thôn mới những năm gần đây. Ông Vinh đang đứng xem danh sách cử tri được niêm yết trên tường nhà văn hóa thì nhác thấy bóng Bí thư Đảng ủy xã Nguyễn Đắc Lộc cùng với Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc xã Đỗ Chính Nghĩa bước trên xe ô tô xuống nở nụ cười cởi mở.
– Chào bác Vinh – đầu Xuân mới, chúc bác và gia đình luôn nhiều sức khỏe, động viên con cháu tham gia xây dựng thôn văn minh giàu đẹp bác nhé, nhất là công tác chuẩn bị bầu cử đại biểu Hội dồng nhân dân hai cấp và bầu cử Quốc hội nhiệm kỳ 2026-2031.
Ông Vinh đáp: Vâng! Chào Bí thư Nguyễn Đắc Lộc và Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc xã Đỗ Chính Nghĩa.
Bí thư Nguyễn Đắc Lộc năm nay mới 48 tuổi, nhưng ông đã tốt nghiệp Tiến sĩ chuyên ngành về xây dựng ở Nga về. Dáng vẻ thư sinh nho nhã, tính tình ông Lộc nhỏ nhẹ, khiêm tốn, dễ gần, lại được đào tạo bài bản từ nước ngoài nên rất thoáng trong cách nghĩ và cách làm, được người dân trong xã yêu mến, tin tưởng. Khi còn là Bí thư Huyện ủy Phúc An cũ, những lần ông về trực tiếp về xã trực tiếp tuyên truyền vận động nhân dân giải phóng mặt bằng thành lập cụm công nghiệp làng nghề để phát triển kinh tế địa phương và duy trì nghề truyền thống. Khi thực hiện chính quyền 2 cấp, Bí thư Huyện ủy Nguyễn Đắc Lộc xung phong về làm Bí thư xã Vĩnh An, được sáp nhập bởi 4 xã của huyện cũ, gồm có xã miền núi đồng bào dân tộc thiểu số – nơi tiềm năng đất đai rộng nhưng việc vận động nhân dân chuyển dịch cơ cấu phát triển kinh tế, xã hội khó khăn hơn.
Đối với Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc xã Đỗ Chính Nghĩa năm nay đã tuổi ngũ tuần nhưng năng động và tháo vát, trưởng thành từ cơ sở và được học hành dầy đủ, được cất nhắc làm Bí thư Đảng ủy xã, rồi được giới thiệu vào Ban chấp hành Huyện ủy trước đây và giữ chức Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận huyện Hải Thành. Từ khi thực hiện chính quyền hai cấp thì được chỉ định tham gia Ban Thường vụ, giữ chức Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc xã Phúc An. Dù còn trẻ nhưng trưởng thành từ cơ sở sống đức độ và uy tín.
Kể từ ngày về làm Bí thư xã mới, suốt mấy tháng qua ông Lộc lăn lộn dưới các thôn ai cũng biết mặt, biết tên. Những ngày này, Bí thư Lộc và Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc xã Đỗ Chính Nghĩa lại lăn xả với công tác bầu cử, thường xuyên xuống các thôn, điểm bầu cử kiểm tra nhắc nhở cán bộ thôn làm tốt các khâu để ngày bầu cử năm nay thật sự là ngày hội non sông. Tính từ hôm nay, chỉ còn gần một tuần nữa là khai mạc bầu cử, hai ông đi cùng nhau xuống thôn Lạc Yên kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử đặt tại nhà văn hóa thôn rộng rãi, sạch đẹp, lòng hai ông rất vui, bởi điểm bầu cử được tổ chức chu đáo đảm bảo quy định.
Ông Vinh là thương binh nặng trong kháng chiến chống Mỹ, khi được phục viên ông về quê làm lụng nuôi con cái ăn học lên người. Ông Vinh cũng từng tham gia 2 khóa Đảng ủy xã trước đây và có hai nhiệm kỳ được giao trọng trách Chủ tịch UBND xã, là người có uy tín trong công tác chính quyền luôn được nhân dân quý trọng, ông đến bắt tay với lời thăm hỏi ân tình: Bí thư Đảng ủy và Chủ tịch Mặt trận xã đi kiểm tra công tác bầu cử đấy à. Công tác bầu cử năm nay được các đồng chí sốt sắng chăm lo thế này chắc sẽ tốt đẹp đây.
– Dạ, vâng – Bí thư Nguyễn Đắc Lộc trả lời và bước đến bên cạnh ông Vinh nhỏ nhẹ: Rất mong bác Vinh ủng hộ địa phương và chúng tôi. Xã có làm tốt được cũng nhờ sự ủng hộ của tất cả người dân và bác đấy.
– Tôi già rồi còn làm gì được nhiều đâu?
– Bác làm được cái gì thì quý cái đó, nếu không làm bằng sức thì bác động viên khuyên bảo con cháu chấp hành đầy đủ các quy định là ủng hộ rồi ạ.
Ông Vinh đã có mười lần lần đi bầu cử Quốc hội và Hôi đồng nhân dân các cấp và lần này là tlần thứ mười một không phải ai cũng có vinh dự này. Đến nay, ông Vinh là người cao tuổi nhất xóm. Nhưng lần này ông Vinh vẫn thấy lòng xốn xang, bởi danh sách đại biểu bầu chỉ còn hai cấp địa phương là xã và tỉnh và Quốc hội.
Bí thư Nguyễn Đắc Lộc và Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc Đỗ Chính Nghĩa đến bàn nước sẵn trong nhà văn hóa, mời ông Vinh uống nước cùng nghe trưởng thôn Lê Quang Minh, Tổ trưởng Tổ bầu cử thôn báo cáo nhanh về công tác chuẩn bị như sân khấu, phông bạt che mưa, che nắng, khẩu hiệu, bàn ghế nơi cử tri ngồi chờ cấp phiếu bầu, hòm phiếu dự phòng chuẩn bị đến với các cử tri ốm đau, và cả chỗ trông giữ xe máy và ô tô. Trưởng thôn Lê Quang Minh là bộ đội xuất ngũ nhưng năng nổ nhiệt tình, là tấm gương sáng vượt qua khó khăn phát triển kinh tế gia đình nuôi dạy con cái học hành thành đạt. Ông đã làm trưởng thôn đến khóa thứ ba. Hết nhiệm kỳ ông xin nghỉ, nhưng bà con trong thôn vẫn tín nhiệm bầu ông làm tiếp khóa thứ tư. Ở thôn Lạc Yên này có việc gì giao dù khó đến đâu ông cũng thu xếp đâu vào đấy. Những năm qua, trong quá trình xây dựng thôn văn hóa kiểu mẫu, ông đã đến từng hộ vận động người dân hiến đất thổ cư, đất vườn, đất ruộng mở rộng đường ai nấy đều ủng hộ mà không nhận lại tiền đền bù. Việc bầu cử ông đã làm 3 lần Tổ trưởng Tổ bầu cử của thôn đều rất đáng tin cậy, không có ai thắc mắc điều gì.
Sau khi nghe trưởng thôn Lê Quang Minh trình bày vắn tắt, Bí thư Đảng ủy xã Nguyễn Đắc Lộc nói: Chúng tôi rất yên tâm với công tác chuẩn bị của Tổ bầu cử số 2 thôn Lạc Yên. Từ nay đến ngày bầu cử chỉ còn chưa đến một tuần nữa các đồng chí chú ý làm thật tốt công tác tuyên truyền Luật Bầu cử, quyền lợi và nghĩa vụ của cử tri nhé. Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc xã nhắc nhở trưởng thôn: Đồng chí phải rà soát đầy đủ danh sách cử tri, xem xét từng trường hợp có đi bầu trực tiếp được không? Quan tâm lưu ý tới với các trường hợp ốm đau phải đưa hòm phiếu di động đến nhà, chú trọng tổ chức dọn dẹp vệ sinh, trang trí khu vực bỏ phiếu trang nghiêm thể hiện ngày bầu cử là ngày hội non sông thật sự.
Vừa dứt lời, thì có chị Yên – một người mẹ đơn thân đi chợ về ghé qua nhà văn hóa thôn vào xem danh sách cử tri và lý lịch đại biểu ứng cử. Ông Nghĩa hỏi: Chị Yên có nắm được những gì về bầu cử?
Chị Yên nói: Thưa các bác, đài Truyền thanh xã ngày phát tới ba bốn lần về Luật Bầu cử và tiêu chuẩn đại biểu Hội đồng Nhân dân xã và tỉnh và đại biểu Quốc hội sao mà em không nắm rõ được ạ.
Ông Nghĩa hỏi tiếp: Cuộc bầu cử lần này có mấy cấp?
– Chỉ có hai cấp địa phương là xã và tỉnh và bẩu cử Quốc hội – Chị Yên trả lời
– Chi có biết độ tuổi nào thì có quyền bầu cử và ứng cử?
– Là công dân Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đủ mười tám tuổi trở lên được quyền đi bầu cử phải và 21 tuổi trở lên có quyền ứng cử vào Quốc hội a.
– Việc đại biểu vận động bầu cử bảo đảm những nguyên tắc nào? – ông Nghĩa hỏi tiếp.
– Dạ, phải bảo đảm ba nguyên tắc cơ bản là được tiến hành dân chủ công khai, bình đẳng đúng pháp luật, bảo đảm trật tự và an toàn xã hội.
Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc Đỗ Chính Nghĩa nhìn sang Bí thư Đảng ủy, Trưởng ban chỉ đạo Bầu cử xã Nguyễn Đắc Lợi nói “Bí thư có thể yên tâm với cử tri đơn vị bầu cử này”.
***
… Mặc dù đã rất yên tâm với công tác chuẩn bị của các thôn trong xã, nhưng buổi chiều Bí thư Đảng ủy, Trưởng Ban chỉ đạo Bầu cử xã Nguyễn Đắc Lợi vẫn triệu tập hội nghị Ban chỉ đạo Bầu cử xã họp với các Tổ bầu cử để quá triệt: Từ nay đến hôm bầu cử chính thức vẫn phải đẩy mạnh tuyên truyền về Luật Bầu cử, Luật Hội đồng Nhân dân; quyền lợi và nghĩa vụ của cứ tri. Các thành viên tại các đơn vị bầu cử tập trung thực hiện tốt chức trách nhiệm vụ được giao, tiếp tục rà soát cử tri đi làm ăn xa, nắm chắc từng hộ, có phương án phiếu bầu cho cử tri vãng lai đến trong ngày bầu cử. Vị trí niêm yết danh sách cử tri và lý lịch đại biểu ứng cử phải thoáng rộng, dễ nhìn, treo ngay ngắn. Đối với khu vực bỏ phiếu bầu phải có người hướng dẫn, chuẩn bị đóng dấu thẻ cử tri, phiếu bầu, tuyệt đối không để xảy ra sai sót ảnh hưởng tới uy tín và kết quả bầu cử. Các thành viên Tổ bầu cử phải kiểm tra lại từng việc, phải nắm rõ nguyên tắc bầu cử, viết và cấp thẻ cử tri, phổ biến đến cứ tri thế nào là phiếu hợp lệ và không hợp lệ, quy định nơi để xe, phương tiện, đảm bảo an ninh trật tự nơi bỏ phiếu, kiểm phiếu; lập biên bản kiểm phiếu, đảm bảo tuyệt đối an toàn để cuộc bầu cử thành công rực rỡ.
Sau hội nghị ở xã, trời chiều vẫn sớm, Bí thư Đảng ủy xã Nguyễn Đắc Lợi cùng Chủ tịch Mặt trận Đỗ Chính Nghĩa cùng đến thôn Đá Cuội – đây là thôn nằm trong khe núi, đường xá đi lại khó khăn, mùa mưa năm trước lũ ống làm sạt một đoạn đường và vỡ cống chính qua đường, xã đã phải tập trung khắc phục cho nhân dân đi lại dễ dàng dịp Tết nhưng vẫn mang tính tạm thời. Vừa đến đầu làng, Trưởng thôn Đá Cuội Nguyễn An cho biết: Mặc dù Đài truyền thanh đã phát thanh hằng ngày nhưng vẫn còn hơn chục hộ trong thôn có vẻ vẫn dửng dưng với công tác bầu cử. Tôi đã đến tuyên truyền, vận động rồi. Hy vọng họ sẽ thay đổi. Sau khi nghe trưởng thôn báo cáo, Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc xã Đỗ Chính Nghĩa yêu cầu trưởng thôn Nguyễn An đưa đến trực tiếp vài ba hộ để lắng nghe ý kiến phản ánh của người dân. Bí thư Lợi và Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc Đỗ Chính Nghĩa theo trưởng thôn Nguyễn An đến nhà ông Cảnh ở đầu thôn Đá Cuội. Vừa bước vào nhà, gặp luôn ông Thuận hàng xóm chơi ở đó. Nhân dịp trưởng thôn mời luôn đại diện các hộ đến dự tại nhà ông Cảnh, sau khi tụ họp khá đông đủ, Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc xã Đỗ Chính Nghĩa hỏi lý do thì đa số bảo là bận việc hoặc chẳng liên quan mật thiết, ai trúng cử thì cũng vậy, với lại riêng gia đình ông không đi bỏ phiếu mà nhờ hàng xóm bỏ hộ thì có sao đâu? Nghe vậy, ông Nghĩa nói: Ai thì cũng bận việc cả. Nhưng chúng ta bớt một chút việc, xắn tay cùng với chính quyền, quê hương để chọn lựa những ứng cử viên có đạo đức, phẩm chất tốt, có quan điểm lập trường tư tưởng cách mạng vững vàng, có trình độ năng lực, uy tín, năng nổ, nhiệt tình hoàn thành tốt nhiệm vụ được tập thể, tổ chức phân công. Nhờ bỏ phiếu là mất quyền công dân vi phạm Luật bầu cử. Phái trực tiếp đến bò phiếu bầu thể hiện quyền lợi và nghĩa vụ công dân.
Thêm một người nữa đến, ông Nghĩa mời ngồi và nói tiếp: Đi bầu cử là thực hiện quyền thiêng liêng nhất của công dân Việt Nam. Đó vừa là quyền lợi vừa trách nhiệm và nghĩa vụ công dân. Như các ông, các bà thấy đấy, ở xã ta có nhiều gia đình chính sách, thương, bệnh binh, họ đã bỏ lại một phần máu xương ngoài chiến trường. Về đời thường, họ phải đối mặt với biết bao gian khổ nhưng vẫn tự lực vươn lên nhiệt tình với công tác xã hội, xây dựng xóm làng văn hóa. Chúng ta là những người được hưởng hòa bình, chúng ta cần có trách nhiệm.
Ngày 15/3/2026 này, dân ta thực hiện quyền dân chủ của mình để bầu cử Hội đồng Nhân dân hai cấp và Quốc hội khóa XIV. Đất nước đã đi qua hơn 50 năm thống nhất, 40 năm cuộc đổi mới, nay đất nước ta, cũng như tỉnh ta, xã ta đang tự hào tiến ra biển lớn hội nhập thế giới, xây dựng một nước Việt Nam hùng cường dân chủ, giàu đẹp và văn minh. Đây là một cuộc chiến chống lại những gì đã cũ kỹ, lạc hậu để tạo ra những cái mới mẻ tốt tươi. Vì vậy, cầm lá phiếu để bầu người đại biểu cho mình vào Quốc hội lần này, cử tri ta hãy nhớ thật rõ điều Bác Hồ đã căn dặn: “Dân ta sẽ tự do lựa chọn và bầu ra những người xứng đáng thay mặt cho mình và gánh vác việc nước”; “Làm việc nước bây giờ là hy sinh, phấn đấu, quên lợi riêng mà nghĩ lợi chung. Vì lợi nước, quên lợi nhà.
Mấy người mắt đăm chiêu bỗng nghệt ra. Một số thì gật đầu và có vẻ ân hận. Lúc này vợ ông Cảnh cũng vừa về, nghe được lời ông Nghĩa nói, bà hồ hởi: Ông Chủ tịch Mặt trận xã à, nhà em lại bảo đi cho mất việc, có ảnh hưởng gì đến nồi cơm nhà mình đâu! Nói như thế là sai. Nếu bầu được người tốt, người giỏi thì sẽ là những người đại diện tốt cho dân, có lợi cho công việc, cho sự phát triển.
Ông Nghĩa cắt ngang: Cô này thế mà hiểu biết. Nói đúng quá, chuẩn quá.
Vợ ông Cảnh nói tiếp: Em nghĩ, nhà em sẽ có ba người đi bỏ phiếu. Con hải nhà em đã mười chín tuổi rồi, đủ điều kiện là cử tri.
Mọi người đồng thanh: Gia đình chúng tôi cũng tham gia nhiệt tình. Gì chứ bác Nghĩa nói chúng tôi đã nghe rõ, xin chấp hành.
Ông Cảnh pha thêm ấm trà mới, thơm phức mời mọi người. Ông Nghĩa chẳng thể ngờ, với một ít thì giờ trò chuyện, mọi người hiểu ra nên đã nghe lời ông nói. Ông Thuận ngồi im lặng suốt từ đầu lên tiếng còn hứa sẽ về vận động mấy hộ còn lại. Ngồi uống trà nhưng mọi người vẫn nghe thấy tiếng loa vọng lại từ nhà văn hóa vang vọng lời bài hát “Ngày hội non sông”.
Trời gần tối, ông Lợi cùng ông Nghĩa ra về. Bên đường vẫn có người căng cờ, khẩu hiệu chuẩn bị và hướng về ngày bầu cử, với cảm giác thật lạ, thật xúc động. Vài ngày nữa là chính thức bỏ phiếu bầu cử. Nghĩ đến những việc mà tại các thôn, Tổ bầu cử đã làm thì ông Lợi và ông Nghĩa rất yên tâm tin rằng cuộc bầu cử lần này ở địa phương sẽ thành công rực rỡ, góp phần cùng đất nước ta vào kỷ nguyên mới phát triển, xây dựng Nước Việt Nam giàu đẹp, dân chủ và văn minh.
NGUYỄN XUÂN HÙNG
