Lữ Mai & Miền trong suốt

(Trích chương 7, khúc 23-24-25, trường ca “Ngang qua bình minh” của Lữ Mai, NXB Văn học, 2020)

Nhà thơ Lữ Mai

 

muôn cột mốc trổ vào từng hải lý

người vô hình trong biển uy linh

ta nhận ra mình đang xuyên qua sóng

qua những ánh sao – mảnh thiếc – phao chiều

 

biển mặn bao nhiêu bão hòa máu đỏ

tàu ra khơi dò hướng mắt người

hải cảng mù mưa mất mát nào khô nổi

hạc giấy đậu vào trắng nỗi biệt ly

 

ta đi qua mọi nỗi vô hình

rồi cúi gục trước một tà áo trắng

sóng đuổi dồn khoảng trống

những nghĩa trang không đỏ bởi ráng chiều

 

hải âu chỉ cho em nơi chúng tôi vùi sâu đáy sóng

trước vô hình nhắm mắt sẽ rõ hơn

luồng sáng thiên thanh mộng bến bờ nhiệt đới

mỗi mùa hè chín lựng giữa trùng khơi

sương khói tỏa đài hoa nguyệt quế

từng mặt người sương gió bâng khuâng

 

người xuyên qua sóng hay sóng xuyên qua người

lừng lững tòa mây chuyển dời hổ phách

chiều tưởng niệm sóng hằn in đáy mắt

người lính hồi hương bằng chính máu xương mình.

 

 

luôn ước có em ở đây

cùng mường tượng thật giản đơn về sóng

lửa ám hoàng hôn chầm chậm

ảo ảnh tầng cao

ảo ảnh cánh rừng

ảo ảnh ô cửa tàu tròn quầng mắt thâm phủ dụ

gió mặn phơi bia

thành lũy cuộn mây mù

 

xuyên qua biển xanh

ta trở về trong âm điệu sóng

xuyên qua vầng trăng

bóng tàu in sống động kiếp người

chúng chĩa vào ta thế cài răng lược

ta hiến thân mình cắm rễ xuống đại dương

những chùm rễ mọc ngược lên mặt biển

những bóng cây trũng xuống quả địa cầu

 

xuyên nhịp tim xuyên từng hơi thở

giông tố hết thời lủng lỉnh bò đi

đường xích đạo một dây cung phi lý

chia tròng mắt làm đôi

côi cút dưới mặt trời

 

giữa đại dương này

mỗi hạt cát đều linh thiêng buốt nhói

găm vào mắt người ẩn ức chơi vơi

 

trong lòng con tàu lao mình lên bãi cạn

tổ ấm hải âu canh ổ trứng màu trời

ngày biển động nhịp đời nứt vỏ

nở cặp mắt buồn mà dữ dội, điềm nhiên

 

bình yên quá khiến ta bật khóc

như buổi tàu ghé qua đảo chìm

ô cửa kín rình rang vỏ ốc

chiếc bàn cỏn con hệt thời cắp sách

giấy ố mực nhòe bạn đề tặng bài thơ

món quà ấy sóng lừng cướp mất

 

ôi bấy nhiêu niềm riêng chìm khuất

nay vĩnh hằng bên thềm sóng mát trong

khát vọng nào dễ gì rung chuyển

mắt biển mắt người lay thức mỗi ban mai

 

tay em chắp lại non mềm như búp lá

tưởng niệm ta người lính mãi không già

tà áo trắng bấy nhiêu lần cúi gục

e dè khấp khởi hơi mây

 

ai đã gặp những bàn tay trắng mọc lên từ lòng biển

trắng như khi ta hướng lên trời tuyên thệ

trắng như ngày bão bùng bám chặt sợi dây

trắng như ngày hẹn hò em mường tượng

trùng trùng tay nối những rừng tay

trùng trùng hơi ấm chạm nhau thành muối mặn

nỗi xót xa cô đặc thành băng

 

những bàn tay hóa đàn chim trắng

hóa cành hoa hóa muôn tầng mây

những bàn tay giăng giăng tứ phía

biển ở đây rồi, trời khuất sau vai

đằng tây lóe vệt đuôi chim phượng

vầng dương treo tia mắt khác thường

 

lửa bùng lên mặc nhiên sẽ tro tàn

phía sau tro tàn vẫn tình yêu thuần khiết

vẫn đoàn người hành quân từ miền khác

không về quê mình mà tới biển mênh mông

 

đá Điêu Lương dựng trán trời sương lạnh

mỗi nóc nhà thắp một ngọn đèn trông

ánh mắt mẹ thiền ngàn lau xanh biếc

chẳng cát nào nằm thở mãi đáy sâu.

 

lời loài chim biển:

 

ráng lạ chậm buông

biển đục màu sương

nhắm mắt rõ đường

vô thường trong suốt

 

LỮ MAI

 

_________________

 (*) Tích xưa còn chép lại. Điêu Lương đất thiêng hạc trắng bay về. Những linh hồn dẫu ở đâu, chỉ gặp người xứ ấy một lần là theo về nhận mẹ. Những người mẹ thủy chung. Những kiếp tàn rơi, đau đớn lạ lùng. Đỉnh núi có ngôi chùa màu nước bạc. Kinh tụng bằng lời ru. Xưa mỗi đứa trẻ mơ màng ngủ. Thấy tràng hạt rụng vào lòng mình nguồn cội từ bi.

 

 

 

 

 

 

 

3 thoughts on “Lữ Mai & Miền trong suốt

  1. Nguyễn Hồng Minh says:

    Hình như có một vài lỗi nhỏ?
    Ở câu thơ rất hay này: “nghĩa trang không đỏ bởi ráng chiều” dáng chiều mới đúng nhỉ hay là ý của Nhà thơ. “ráng” ở đây không phải là “dáng” , hay là nghĩa trang không đỏ bởi sáng chiều, ở đây hàm ý nghĩa trang nằm dưới đáy biển chăng? Câu thơ trên ngay đó là sóng đuổi tới những khoảng trống, không phải mà là “sóng đuổi dồn khoảng trống” thì ngay lập tức Nhà thơ tạo ra bước nhảy trong lòng khoảng trống của mình tới nghĩa trang. Những khổ thơ buồn kết hợp lại thành buồn hơn, tâm trạng tiếp nối nhau cứ dâng cao lên mãi, đuổi dồn trạng thái tới nơi cuối cùng là nghĩa trang nhưng lại ở một cái thế nghĩa trang không sáng ánh hương, không có ánh sáng của ban ngày, trăng đêm, sự lạnh lẽo tràn ngập trong trái tim và tâm hồn người đọc.
    Hoa Phong.

  2. Nguyễn Hồng Minh says:

    Câu thơ “côi cút dưới mặt trời” làm xao xuyết tâm hồn người đọc biết bao!
    Việt Nam vẫn biết là như thế, Bác Hồ đã tạo ra rất nhiều bạn cho chúng ta nhưng trong vấn đề Biển chúng ta vẫn “côi cút” làm sao?
    Cái côi cút ở đây không phải là hình thái hiện hữu mà là trong hư vô của sự thất vọng tinh thần nào đó. Chúng ta muốn làm bạn, chúng ta đã là bạn mà sao chúng ta không được đối xử là bạn?
    Biển là biển, lịch sử đã chỉ ra các cuộc chiến mà chúng ta phải đương đầu và đã vượt qua. Ông cha đã phải tự mình đứng lên để chiến thắng. Đau khổ đã đi qua nhưng đã thấm vào hồn cốt dân tộc, đã thấm vào từng con người Việt Nam để chúng ta hiểu rằng sự côi cút ấy đang cắn rứt chúng ta.
    Dân tộc Việt Nam đã tự đứng lên, tự hình hành và tự phát triển bằng nội lực, đức tính và trí tuệ Việt Nam. Nhưng chúng ta hiểu, chúng ta không muốn chiến tranh, không muốn va chạm theo chiều hướng tiêu cực, chúng ta đứng lên chống lại bằng bản thân chúng ta không mong muốn điều đó. Cái côi cút khốn khó đó chính là trong tâm thức chúng ta. Nhắc nhở chúng ta cần hiểu ra, duy trì và phát huy. Dĩ bất biến ứng vạn biến. Tinh thần tinh hoa, khôn khéo và ưu việt của dân tộc ta. Truyền thống đã truyền ngàn đời còn mãi. Chúng ta không lôi kéo nhưng cũng không để kẻ khác lôi kéo mình mà chúng ta đứng lên bởi chính chúng ta, của tinh thần chính chúng ta. Nhận thức “côi cút” ấy như cắn xé chúng ta để mặc định sự không mong muốn gây hấn, không mong muốn chiến tranh, không mong muốn một sự đụng độ nào …
    Cảm ơn Nhà thơ, một trái tim, một sức mạnh đã truyền đi…
    Hoa Phong.

  3. Nguyễn Hồng Minh says:

    Nói tới câu thơ là nói tới cả đoạn, đó là nhận định của mình tôi thôi. Bởi cả đoạn trường ca tôi đọc cảm nhận được sự bay bồng, phiêu lãng, sự thăng hoa của Nhà thơ. Nhưng hãy quay lại một chân lý qua câu thơ này: “lửa bùng lên mặc nhiên sẽ tro tàn” Từ “mặc nhiên” mà các câu thơ trên có nhắc tới từ “điềm tĩnh”, cái tinh thần cần phải như vậy.
    Câu thơ có sức lực như nghìn vạn quân chiến trận. Như hất một gáo nước lạnh vào kẻ thù làm chúng tỉnh ngộ. Sức bút ngùn ngụt, sức mạnh của con chữ hiện ra ngút ngàn. Từ đâu đó lao tới như một mũi tên đánh vào tâm trí của kẻ thù. Chính kẻ thù mới sợ hãi. Chính những kẻ gây hấn, chèn ép, đi ngược lại luân lý đạo thường, luật lệ quốc tế mới phải sợ hãi. Tinh thần của chúng bị lay động chỉ với một câu thơ của một nhà thơ nữ Việt Nam.
    Tôi thiết nghĩ Hội nhà văn VN nên chủ động tương tác với Nghiệp đoàn văn chương Trung Quốc, trước hết là Đài Loan cũng được để tham gia vào các chận chiến tinh thần. Để cùng nhau lột tả chân lý, sức mạnh của lẽ phải. Sự chủ động của chúng ta là cần thiết.
    Hoa Phong.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *