Tản văn của Nguyễn Khương Trung: Rạch giời rơi xuống

Ớn cái gã này. Gã rạch giời rơi xuống!

Mắt khô khốc, ráo hoảnh, hắn hức lên bên quan tài lão. Cổ hắn dướn mãi lên, bật ra cái thứ âm rợn người. Trong không gian nhà đám, cái thứ âm này nghe rợn lắm. Đây là thứ âm tắc của một con gà trống đầy sinh lực, cố rẫy đạp, vùng thoát khỏi những phát bóp cổ. Những tiếng hức hạch giời! Hạch giời là hạch làm sao? Hắn, và cả cái lão đã nằm trong hòm tối kia dù có là hạng rạch giời rơi xuống, dù đã từng coi giời bằng vung, nhưng, liệu có đủ được Uy không mà đòi hạch giời. Ta thì nói cho mà biết… đừng có đùa với giời.

Tôi thì cho rằng đây là những tiếng hức hạch giời, trước cái chết của những người phục nhau. Có lẽ vậy! Hắn đã từng thấy rừng cây bị chặt phăng, đốn hạ, tróc gốc, tan hoang không khác cảnh tượng lâm tặc phá rừng trong tiếng kèn Harmonica lão chơi vào một đêm nọ trong rừng già Phương Bối. Lại một sự có thật của những Bá Nha, Chung Tử? Tiếng Harmonica trong đêm khiến hắn rằn vặt “Phải thay đổi hết thôi, nếu muốn thực sống, cho ra hồn”.

Hắn thấy “chỉ có thể ở nơi tận cùng, không dính mắc mới có thể kiểm soát hết thẩy, tự chủ, mới có thể sống tận cùng nỗi sống”. Rồi, hắn lấy lời tâm huyết của một nhà sinh học Liên Xô cũ: “Chắc chắn là thế đấy. Thông thường thế đấy. Nhưng cũng có thể là thế đấy và thế đấy. Và, đôi khi là thế đấy” để tự khoái. Có lẽ giời cũng muốn nối hai gã này với nhau, không thế, sao tối ấy lão lại có thể vạch đám đông, sấn đến mà hạch cái thằng đang cầm đầu cái đám khai trương công ty biểu diễn nghệ thuật dân tộc ở Sài Gòn bằng cái câu giời đặt ngang mồm:

– Xin lỗi, tôi hỏi thật, đã bao giờ ông muốn chết chưa?

Hắn hơi đơ trước thằng cha quái dị không giống ai, lẩm bẩm:

– Da, có chứ, cháu…

– Cháu chắt mẹ gì, ông cứ coi tôi ngang hàng thôi, nếu gọi mày tao càng được nữa. Tôi lại hỏi thật – Thật sự có khi nào ông suýt chết đói chưa?

Hắn ngắm lão. Ngắm để xác định cái câu vừa bật ra từ mồm lão có nghiêm túc không? Thế rồi, hắn chả còn thiết tha gì với cái công ty biểu diễn nghệ thuật kia nữa. Hắn bỏ việc, lần lên Phương Bối với thằng cha quái dị.

Xin cũng đừng lấy làm lạ, giời đầy, nhưng giời cũng đừng hòng cản nổi những cơn hứng bất chợt của những gã rạch giời. Kẻ rạch giời thường bất chợt nảy ra những sự hãi lắm. Hắn đấy, đã có cú hắn dông thẳng một nèo từ Tuy Hòa về Đạ Nghịt, rồi lẳng luôn cái xe máy ghẻ vào hiệu mua bán xe cũ chỉ vì mỗi cái nguýt và câu lầm bầm “ngứa mắt” của vợ khi hắn vừa ngồi xuống bàn viết. Vợ trước của hắn thì kinh rồi! Nàng coi “Văn chương là một trò chơi vô tăm tích” rồi, làm nên một “Thiên Sứ” đình đám. Một “Thiên Sứ” đất này không dung! Nàng mới ấn nhẹ tay vào cánh cửa văn học, thì lập tức có văn học. Hắn kết bè kết bối với “Thiên Sứ” từ cái thuở còn mài đũng quần ở khoa sử, trường đại học Tổng hợp Hà Nội, rồi rước Nàng về cái nhà bên hông ga Hàng Cỏ.

Thuở ấy thì “Thiên Sứ”, “Tướng Về Hưu” đang đình đám. Hắn bảo lộn ruột, đêm hôm, trước cửa nhà mình mà nó lại cứ nheo nhéo mỗi Hoài ơi. Tao chủ nhà, thế thì ra tao là thằng thừa à? Hỏi, thì Nó lại tự đắc rằng nó là Nguyễn Huy Thiệp. Lộn ruột! Thiệp là thằng nào? Tao không biết thằng Thiệp là cái thằng nào. Thế là hắn vác dao, dượt Nguyễn Huy Thiệp dọc đường Nam Bộ. “Thiên Sứ” có thể “… Dụ đồng đội vào trong mê lộ/Rồi bỏ đi du hí đến năm ngày” như nhà thơ Xuân Sách đã đóng đinh trong chân dung một trăm nhà văn, nhưng, đừng hòng “dụ” nổi hắn. Hắn khoác cái ba lô nhẹ tênh, nhếch mép, rời “Thiên Sứ”, ra đường. Tôi cho rằng đây là điều không thể tránh bởi tính cách đặc biệt của hai con người này. Hắn viết thì đặc biệt kỹ. Hắn tâm niệm rằng không viết thì thôi, viết thì phải khiến thiên hạ phải “thốn” lên.

Chính cái đặc biệt kỹ, cái khiến thiên hạ phải “thốn” lên hại hắn. Hắn không thể viết! Không thể vượt qua những áp lực quá khắt khe mà hắn tự áp vào. Hắn hóa điên! Cứ nhìn hắn ôm ấp cái điếu cầy ở bất nơi nào hắn có mặt là thấy điên điên. Những ý tưởng liên tục xuất hiện, giằng xé, nhẩy nhót đòi giải tỏa, và, cái áp lực kiếm tiền nuôi hai thằng con giai ăn học khiến hắn hóa điên. Thương hắn! Thương và cả tiếc nữa những cái khiến thiên hạ phải “thốn” lên còn đang nằm trong đầu hắn, có lần tôi kích:

– Cái bóng của “Thiên Sứ” quá lớn, ông sợ “thua” nó nên đếch dám viết. Đúng không. Tôi lạ đếch gì!

Hắn nhẩy dựng lên… rồi… rũ xuống.

Dứt khỏi “Mê Lộ”, hình như hắn lại khoái quay về cái thuở “bông phèng”, hắn tìm thấy cái “bông phèng” của mình trong bài thơ của lão:

Trưa đi xuống phố mua gương

Về soi bản mặt dễ thương của mình

Trần gian nhiều đứa thối ình

Thiết tha ta đứng cười tình với ta.

Có phải thế không? Lạ nhỉ, hắn không dung nổi “Thiên Sứ” nhưng lại mê mẩm cái lão được ông Bửu Ý phán:

– Ông như con tê giác luôn húc đầu về phía trước, bất kể hoàn cảnh, không tính thiệt hơn, thêm thù bớt bạn… chỉ thong dong ở chốn không người, rừng và biển.

Là sao?

Có phải sự: “Tận mắt thấy cái đói, cái đời sống quá khắc nghiệt không chén đĩa đũa bát, không rất nhiều thứ… mà do những lúc búc xúc nóng giận là ông đập hết, mà ông thì rất nhiều búc xúc không thể tưởng tượng được” của lão, cũng chính là của hắn?

Một lũ trẻ háo hức tay cầm ca, nắp nhựa xúm bên ngọn lửa, chờ. Lão thì chốc chốc lại cẩn thận đẩy củi cho lửa cháy không to, không nhỏ dưới cái nồi đậy vung kín. Nồi cơm chỉ với gừng, và lót một thứ lá gì đó hắn không biết, lão thì gọi là cơm “Tây Tạng” khi mở ra, khiến hắn bật ngửa, nhướng lên. Một mùi thơm ngào ngạt không thể tả, không gì so sánh nổi và cả cái lũ đói lâu ngày mồm miệng dễ sai lạc theo chiều ca tụng kia đã ghim hắn với rừng Phương Bối?

Đúng là cái mớ bòng bong! Cái mớ bong bong này quyến rũ đến kinh hồn. Tôi cho rằng hắn đã tìm ra những điều đích đáng ở lão, nên mới mê mẩn lão đến thế. Hắn bảo, tôi muốn viết về Sơn Núi quá mà chưa thể viết. Ông viết gì đi! Tôi thì thấy rằng nếu viết một cách đích đáng về Sơn Núi có nhẽ chỉ có hắn.

Tôi đang thèm lại cú điện thoại của hắn. Giá hắn lại thì thào: “Ông gửi cho tôi vay một triệu. Tôi lên Sơn Núi. Nhớ Sơn Núi quá!” Sơn Núi giờ đã nằm trong đá. Hắn có còn lên!!!

NGUYỄN KHƯƠNG TRUNG

(Viết vì Đỗ Dũng)

——————————

* Thiên Sứ, Mê Lộ, Man Nương… là những tác phẩm của nhà văn Phạm Thị Hoài.

Xem thêm: